Een directeur-grootaandeelhouder (DGA) mag pensioen opbouwen in zijn eigen BV ('eigen beheer'). Het kabinet wil de verdere opbouw van pensioenaanspraken in eigen beheer vanaf 2017 niet langer toestaan. De reeds opgebouwde pensioenaanspraken blijven in stand maar er kan gekozen worden voor afstempeling, voortzetten bij een verzekeraar, afkoop of voor omvorming naar een spaarvoorziening in de eigen BV.

Indien de DGA geen gebruik wenst te maken van de hierna beschreven mogelijkheden tot een gefaciliteerde afkoop of de omzetting naar een lijfrentevariant, blijft op de tot 2017 in eigen beheer opgebouwde aanspraken de huidige regelgeving in de vennootschapsbelasting en loon- en inkomstenbelasting gelden. Het opbouwen van nieuwe aanspraken is niet meer mogelijk. Indexering (indien toegezegd) van tot 1 januari 2017 opgebouwde aanspraken vindt nog wel plaats.

Als de (gewezen) partner van de DGA daarmee expliciet instemt, heeft de DGA vanaf 2017 de volgende mogelijkheden:

  • De DGA ziet af van een deel van zijn pensioen. Het wordt toegestaan dat de pensioenaanspraak wordt verlaagd tot de fiscale balanswaarde. Dit staat bekend als het zogeheten 'afstempelen' en kan zonder directe fiscale gevolgen;
  • Na het afstempelen kan de DGA er voor kiezen het pensioen in zijn geheel af te kopen. Bij deze afkoop is gedurende drie jaar wel loonbelasting maar geen revisierente verschuldigd. Om het afkopen te stimuleren komt er voor de belastingjaren 2017, 2018 en 2019 een tegemoetkoming waarbij een deel van de afkoopsom is vrijgesteld:
 

  • Kiest de DGA niet voor afkoop, dan kan hij kiezen voor omzetting van het pensioen in een lijfrentevariant ('Oudedagssparen in eigen beheer', OSEB). De pensioenverplichting wordt dan omgezet in een oudedagsverplichting (ODV). Deze omzetting verloopt fiscaal geruisloos. Er is geen loonheffing of vennootschapsbelasting verschuldigd. Het is binnen OSEB niet mogelijk nieuwe aanspraken op te bouwen. Wel vindt er oprenting van de ODV plaats. Belastingheffing is pas aan de orde in de uitkeringsfase. Als er geen lijfrente bij een verzekeraar of bank wordt bedongen, kan DGA kan vanaf zijn AOW-leeftijd gedurende twintig jaar uit de BV een gelijkmatige uitkering ontvangen.

Overdracht van verzekerd pensioen naar eigen beheer

Overdracht van een bij een professionele verzekeraar opgebouwd pensioen naar eigen beheer is vanaf 2017 niet meer mogelijk. Een dergelijke overdracht kan nog wel in 2016. Het pensioen (inclusief het in 2016 naar eigen beheer overgedragen verzekerde pensioen) kan gedurende de jaren 2017, 2018 en 2019 zonder heffing van revisierente worden afgekocht. Men dient zich echter te realiseren dat de fiscaal gunstige korting op de grondslag slechts van toepassing is op de balanswaarde van het pensioen ultimo 2015. Daardoor is de korting niet van toepassing op het voorheen verzekerde deel van het pensioen.


Belang voor de praktijk

Nu opbouw van pensioen in eigen beheer niet langer mogelijk is, zal de DGA op zoek gaan naar alternatieven om zijn oudedagsvoorziening veilig te stellen. Naast de opbouw van pensioen bij een verzekeraar kan gedacht worden aan lijfrentebanksparen.

Als de DGA zijn tot 2016 opgebouwd pensioen in 2017 afkoopt, dan bedraagt de belastingdruk over de afkoopsom grof gezegd 34%. De inleg op een lijfrenterekening is aftrekbaar tegen maximaal 52%. Hiermee realiseert de DGA een belastingvoordeel. Voor de berekening van de lijfrenteaftrekruimte is de DGA net als andere belastingplichtigen gebonden aan de jaarruimte en de reserveringsruimte. Voor wat betreft de reserveringsruimte moet rekening gehouden worden met de in het verleden in eigen beheer opgebouwde pensioenaanspraken ('factor A'), ook als dit pensioen verdwijnt doordat gebruik gemaakt wordt van de afkoopregeling.


oudedagssparen

Kiest de DGA voor omzetting van pensioen in oudedagssparen, dan kan hij op elk gewenst moment besluiten om de ODV of geheel of gedeeltelijk om te zetten in een lijfrenterekening bij een bank. Door de overdracht brengt hij zijn oudedagsvoorziening buiten de risicosfeer van zijn onderneming.

Het Ministerie van Financiën verwacht dat veel dga's kiezen voor de afkoop met een korting van 34,5%. Of deze verwachting terecht is, is de vraag. Afkoop vereist in de eerste plaats de beschikbaarheid van voldoende liquiditeit. Een nadeel van deze keuze is verder dat het in privé beschikbaar komende vermogen van jaar tot jaar belast wordt (in beginsel in box 3). Omzetting in oudedagssparen eigen beheer is ook een mogelijkheid. Daarbij profiteert men van verder uitstel van heffing. De waarde van de aanspraken wordt dan gelijk gesteld aan de fiscale waarde, waardoor het probleem van het verschil tussen fiscaal en commercieel verdwijnt. Tot slot kan nog worden gekozen voor voortzetting van het pensioen onder bevriezing van de aanspraken. Het verschil tussen de fiscale en commerciële waardering komt dan gefaseerd tot uitdrukking in een aftrekpost voor de VPB en voor box 2.


De keuzemogelijkheden zijn duidelijk. Het bepalen van de optimale keuze vergt echter een zeer ingewikkelde rekenexercitie waarmee we u kunnen helpen. Neem contact met ons op als u wilt weten wat gevolgen zijn van de keuzes voor uw persoonlijke situatie, uw vermogen en hoe u dit kunt optimaliseren.

Bel +31 (0)40 288 11 44 of mail ramon.kuipers@evolf.nl


Wat is de kern van het wetsvoorstel uitfasering Pensioen in Eigen Beheer?

  • Verdere pensioenopbouw in eigen beheer is vanaf 1 januari 2017 verboden.
  • U krijgt vier keuzes: PEB premievrij voortzetten, pensioen voortzetten bij een verzekeraar, PEB omzetten in een OudeDagsVerplichting (ODV) of PEB met korting afkopen.
  • U krijgt drie jaar de tijd om met korting af te kopen of om te zetten naar een ODV.
  • Uw partner en in sommige situaties ook uw ex-partner moeten akkoord gaan met uw keuze.
  • De ODV mag worden omgezet in een bancaire lijfrente.
  • Reeds ingegaan pensioen mag ook worden afgekocht of omgezet in een ODV. U kunt ook besluiten uw huidige pensioen verder uit te laten keren.

In 2016 zult u de volgende acties moeten gaan ondernemen:

  1. Bouwt u nog PEB op? Dan moet u uw pensioenopbouw vanaf 1 januari 2017 stopzetten.
  2. U zult een Algemene Vergadering van Aandeelhouders moeten organiseren. Tijdens deze vergadering zal het besluit genomen moeten worden dat uw PEB premievrij wordt gemaakt.
  3. Vervolgens dient uw arbeidsovereenkomst tussen u en uw BV te worden aangepast (lees: overeen wordt gekomen dat uw PEB premievrij wordt voortgezet).
  4. Dit moet ook worden vastgelegd in een aanhangsel bij de pensioenbrief.
  5. Heeft u een partner én heeft uw BV nabestaandenpensioen aan uw partner toegezegd? Dan moet uw partner mee tekenen dat de pensioenopbouw premievrij wordt gemaakt. Immers niet alleen u, maar ook uw partner krijgt minder rechten.
  6. Is uw loon – nu uw pensioen premievrij wordt voorgezet – nog wel gebruikelijk? Dit zult u moeten nagaan.
  7. Als uw loon niet meer gebruikelijk is, zult u bijvoorbeeld een loonsverhoging moeten krijgen of dient pensioenopbouw elders (vaak verzekeraar) te worden voortgezet.
  8. U dient te besluiten of u uw pensioenkapitaal dat u als DGA heeft opgebouwd bij een verzekeraar naar de BV wilt overhevelen.

In 2017/2018/2019 zult u de volgende acties moeten ondernemen:

  1. U dient een besluit te nemen wat u met uw premievrij PEB gaat doen: premievrij voortzetten, omzetten in een ODV, afstorten bij een verzekeraar of met korting afkopen.
  2. Kiest u voor de ODV of met korting afkopen? U zult dan een gesprek moeten aangaan met uw partner. Immers ook de rechten van uw partner worden aangetast. Uw partner zal toestemming moeten geven voor omzetten naar de ODV of voor afkoop. Voor uw partner zal helder moeten zijn wat de gevolgen zijn van uw voorgenomen keuze. Wil uw partner financieel worden gecompenseerd? Zo ja hoe en voor hoeveel? Zo nee: houd er dan rekening mee dat uw partner aan u schenkt. Dit kan er toe leiden, dat u schenkbelasting moet betalen.

Heeft u een ex-partner die recht heeft op een deel van het ouderdoms- en nabestaandenpensioen? En besluit u te kiezen voor de ODV of met korting afkopen? Uw ex-partner zal dan voor akkoord moeten tekenen. De kans is groot dat uw ex alleen wil meewerken als zij of hij daarvoor financieel wordt gecompenseerd.


Neem contact met mij op, dan kijk ik graag samen met u naar de mogelijkheden tot optimalisatie.

Ramon Kuipers
+31 (0)6 55 214 238


 
Disclaimer:
De inhoud van deze nieuwsbrief is met nodige zorgvuldigheid opgesteld maar onjuistheden en onvolledigheden kunnen niet worden uitgesloten. Evolf kan hier op generlei wijze verantwoordelijk voor worden gehouden en aanvaardt derhalve geen enkele aansprakelijkheid, indien beslissingen door derden (mede) op basis van de inhoud van deze nieuwsbrief zijn genomen.